คลองน้อย

ชุมชนคลองน้อย ต.คลองน้อย อ.เมือง จ.สุราษฎร์ธานี

ตำบลคลองน้อยแรกเริ่มเดิมมีชื่อว่า ตำบลป่าเหล้า  โดยการตั้งชื่อตามเจ้าที่คือ พ่อตาเหล้า แม่ยายเศร้าสร้อย โดยเอาชื่อของตามาตั้งคือ  พ่อตาเหล้า  มาตั้งเป็นชื่อตำบลป่าเหล้า เพราะสภาพในตอนนั้นเป็นป่ามาก ตำบลป่าเหล้า  มีกำนันคนแรกชื่อ ขุนรัตนมาล  เป็นกำนันจนครบเกษียณอายุราชการ  ต่อมามี พันเขียน เทพพิพิธ เป็นกำนันแทน สมัยนั้นมีการตั้งเป็นก๊กอั้งยี่ (เจ้าพ่อในปัจจุบัน)  สามารถคุ้มครองหมู่บ้านได้  และมีลูกบ้านเป็นสมาชิก  ถ้าหากใครเป็นสมาชิกจะมีที่ตักน้ำซึ่งเรียกว่า  หมาตักน้ำ (ทำด้วยกาบหมาก) แขวนไว้ที่หน้าบ้านริมคลอง  การปกครองสมัยนั้นบ้านเมืองยุ่งเหยิงมาก  และกำนันได้ถูกทางราชการจับตัวไปทิ้งที่แม่น้ำโขง (ตามข่าวที่ทราบ)  เมื่อสิ้นสมัยของ พันเขียน  เทพพิพิธ  บุตรชายพันเขียน  เป็นกำนันแทน  และได้เปลี่ยนชื่อตำบลป่าเหล้ามาเป็นตำบลคลองน้อย  แบ่งเขตการปกครองออกเป็น  9  หมู่บ้าน การตั้งถิ่นฐานมีขึ้นตั้งแต่เมื่อใด  ไม่ทราบ  ชาวบ้านตำบลคลองน้อย  มีทั้งคนพื้นเพดั้งเดิมและคนที่อพยพถิ่นฐานมาจากที่อื่น  เช่น  เพชรบุรี  ราชบุรี  นครปฐม  และสมุทรสาคร  ซึ่งภาษาพูดมีทั้งภาษากลางและภาษาท้องถิ่นของภาคใต้ ประเพณีดั้งเดิม มีการทำบุญเดือนสิบ วันสงกรานต์ วันปีใหม่ วันตรุษไทย การบวชนาค เป็นต้น

ความพิเศษของชุมชน : เป็นชุมชนที่ใช้ชีวิตริมสองฝั่งคลอง แบบดั่งเดิม ถึงแม้จะอยู่ไม่ไกลจากในเมืองมากนัก  คนภายนอกชุมชนเรียกคนย่านนี้ว่า “คนในบาง“ ซึ่งชาวชุมชนก็ยอมรับสรรพนาม ดังกล่าว และบอกตัวตนว่า “เราเป็นคนในบาง” มีวิถีเหมือนพี่น้องผองชาวสำพรำ (สวนผสมผสาน)

  1. ล่องเรือชมวิถีชีวิตของชาวคลองน้อย ชมวิถีชีวิต ริมสองฝั่งคลอง เป็นการเรียนรู้และสัมผัสธรรมชาติ เรียนรู้การทำ  ประมงพื้นบ้าน ในลำคลอง
  2.  เขตอนุรักษ์ปลาเสือพ้นน้ำ คุณผัน  จงอักษร  ได้เลี้ยงปลาเสือพ่นน้ำมาเป็นเวลากว่า 4 ปี  เพราะตระหนักดีว่าหากไม่มี การดูแลอนุรักษ์ไว้  ปลาชนิดนี้อาจสูญพันธ์ ไปจากตำบลคลองน้อย ซึ่งนักท่องเที่ยว สามารถเข้าเยี่ยมชม  และให้อาหารปลาเสือพ้นน้ำ ซึ่งให้ความเพลิดเพลินอีกรูปแบบหนึ่ง
  3.  กลุ่มผ้าบาติก คุณเบญญาภา  ขุนวิลัย ได้จัดตั้งกลุ่มผ้าบาติก  ตั้งแต่ ปี พ.ศ.2543 เพื่อเป็นรายได้เสริมให้แก่ครอบครัวของสมาชิก เมื่อยามว่างจากการทำสวน ปัจจุบันทางกลุ่มมีความเข็มแข็งสามารถสร้างรายได้ 20,000 – 30,000 บาท / เดือน  จะให้นักท่องเที่ยว ลงมือปฏิบัติ ทำผ้าบาติก ด้วยตนเอง
  4. อู่ต่อเรือช่างกบ ช่างกบ เป็นช่างต่อเรือฝีมือเอก  ที่มีชื่อเสียงระดับตำบล และระดับจังหวัด โดยได้สืบต่ออาชีพนี้มามากกว่า  3 ชั่วอายุคน และจะสืบต่อให้ลูกหลานต่อไป   โดยเรือออกทะเลแต่ละลำต้องใช้เวลาต่อเป็นแรมเดือน ซึ่งมีหลายขั้นตอน ตั้งแต่การวางกระดองหมึก ใส่ราวคู่ แรกใส่ทวนหัวทวนใต้  ขึ้นดานวางกงยึด  และอีกหลายขั้นตอน ซึ่งมีความน่าสนใจในการศึกษาหาความรู้ภูมิปัญญาของชาวคลองน้อย
  5. เบ็ดตกกุ้ง คุณสุนทร  เทพจินดา  เจ้าของภูมิปัญญาการทำคันเบ็ดตกกุ้งแม่น้ำ แบบไม่เหมือนใคร มีทั้งแบบดั่งเดิม แบบคันยาวกลมกลึง เคลือบแล็คเกอร์โชว์ลายไม้  มีทั้งแบบเบา  แบบหนักกระชับมือ ราคาตามเนื้อไม้และความยาว
  6.  สวนผลไม้นานาพันธ์ สวนกระท้อน ชิม ชมผลไม้หวาน เช่น มังคุด มะพร้าว ชมพู่ ฝรั่ง มะละกอและ ชิมกระท้อนหวาน ที่ เลื่องชื่อ ของตำบลคลองน้อยเป็นกระท้อนพันธ์ ปุ้ยฝ้าย, อีร้า, กำมะหยี  ชมการสาธิตการห่อกระท้อนที่เป็นภูมิปัญญาของชาวบ้าน
  7. การสาธิตการฝึกลิงเพื่อการเกษตร การฝึกลิงเพื่อช่วยเก็บมะพร้าว เป็นภูมิปัญญาที่ควรถ่ายทอด รักษา และพัฒนาให้มีมูลค่าซึ่งเป็นปฏิสัมพันธ์ที่น่ามหัศจรรย์ระหว่างผู้ฝึก- ผู้ใช้ – ผู้ว่าจ้าง มิใช่การเลี้ยงแบบใช้แรงงานทรมานสัตว์ขาดความเมตตา กรุณา แต่เป็นเสมือนหนึ่งของครอบครัว การฝึกลิง มี 4 หลักสูตร ด้วยกันจึงจะสามารถเก็บมะพร้าวได้  1) การเข้าปั่น  2) การห้อยปั่น 3 )การขึ้นราว และ 4 ) การขึ้นต้นจริง โดยผู้ฝึกจะต้องเป็นผู้รักลิง  และมีความอดทนสูง
  8. บ้านจาก คุณจำนง  หนูมาศ  ผู้ซึ่งได้รวบรวมประโยชน์ของต้นจาก ให้เป็นรูปธรรม  โดยต้นจากมีประโยชน์หลายประการ  ใบสามารถนำมาห่อขนมจาก  มุงหลังคา พาชนะตักน้ำ  ทำมวนยาสูบ ลูกจากสามารถรับประทานสด  ทำขนม  ต้นจากช่วยให้ชาวบ้านในบางมีรายได้ โดยเฉพาะคนชรา  สามารถเย็บจากรายได้ค่าขนมหลาน ไม่ต่ำกว่า 4,000 บาท อีกทั้งก่อจากช่วยป้องกันการเซาะพังของตลิ่งได้ดีกว่าเขื่อนซีเมนต์
  9. กลุ่มผลิตภัณฑ์กะลามะพร้าว กลุ่มผลิตภัณฑ์กะลามะพร้าว ของนางสุวรรณี  ณ พัทลุง  ได้นำกะลามะพร้าว ซึ่งเป็นเศษวัสดุที่เหลือใช้จากมะพร้าว สามารถนำมาประดิษฐ์ เป็นงานศิลปะ  และของใช้ได้อย่างหลากหลาย เช่นโคมไฟ  กระบวยตักน้ำ ช้อน ซ้อม ทัพพี สามารถซื้อหาได้เป็นของขวัญ ของฝากแก่ญาติสนิท มิตรสหายได้
  10. โรงปอกมะพร้าว ตำบลคลองน้อย เป็นแหล่งปลูกมะพร้าวที่ดีที่สุดของชุมชนในบาง  มะพร้าวมีความผูกผันกับคนในบางเป็นอย่างยิ่ง  โรงปอกมะพร้าวของ คุณสุวิทย์  เหมวิเศษ เป็นแหล่งรับซื้อมะพร้าวของสวนในบาง และนำมาปอกส่งขายในหลายจังหวัด  วัสดุที่ใช้ เปลือกจะย่อยเป็นวัสดุปลุกต้นไม้  และกะลามะพร้าวจะนำไปทำถ่านอัดแท่ง
  11. วัดบุญบันเทิง,  ต้นไทรเก็บกระดูก วัดนี้สร้างขึ้น  เมื่อ พ.ศ. 2378 มีพระพุทธรูปหลวงปู่ซ่อนเป็นที่เคารพของชาวบ้าน และบริเวณท่าน้ำมีต้นไทรยืนต้นอายุกว่า 200 ปี ในอดีตเป็นแหล่งรวมจิตใจของชาวคลองน้อย ซึ่งชาวบ้านจะเอาอัฐิบรรพบุรุษฝากไว้บนต้นไทร ให้รุกเทวดาคอยปกป้องรักษา และในช่วงเทศกาลบุญเดือนสิบของทุกปี  ชาวบ้านจะมารวมตัวกันที่ต้นไทรเพื่อทำบุญให้บรรพบุรุษ

กิจกรรมการท่องเที่ยวในชุมชน

  • กิจกรรมที่ 1 ล่องเรือสัมผัสวิถีชีวิตของชาวคลองน้อย
  • กิจกกรมที่ 2 ชมการต่อเรือของชุมชนตำบลคลองน้อย
  • กิจกรรมที่ 3  ชมศูนย์สาธิตการฝึกลิงเพื่อการเกษตร
  • กิจกกรมที่ 4 เรียนรู้ประโยชน์ของต้นจาก ผลิตภัณฑ์จากต้นจาก
  • กิจกรรมที่ 5 ชมปลาเสือพ่นน้ำอันน่ามหัศจรรย์ และการอนุรักษ์ปลาเสือ
  • กิจกรรมที่  6 ทำคันเบ็ดตกกุ้ง
  • กิจกรรมที่ 7  ร่วมปลูกต้นจากและต้นลำพู  เพื่อการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อม

โปรแกรมการท่องเที่ยว

โปรแกรมที่ 1 : 1 วัน 1 คืน 

เวลา 08.00 – 09.00 น. – รับที่สนามบิน/บขส/สถานีรถไฟ  เก็บของเข้าบ้านพักโฮมสเตย์ รับประทานอาหารเช้าที่บ้านพัก

เวลา 09.00 – 10.00 น. – ชมการทำคันเบ็ดตกกุ้ง  ลงเรือที่ท่าน้ำ  อบต.คลองน้อย

เวลา 10.00 – 10.30 น. – ชมศูนย์ฝึกลิง

เวลา 11.00 – 11.30 น. – ชมต้นไทรเก็บกระดูก และไหว้พระ ณ วัดบุญบันเทิง

เวลา 11.30 -12.30 น.  – ชมอู่ต่อเรือ

เวลา 12.30 – 13.30 น.  – รับประทานอาหารกลางวัน ชมบ้านจาก ผลิตภัณฑ์จากต้นจาก ผลิตภัณฑ์จากกะลามะพร้าว พร้อมนั่งรถไปบ้านตาผัน

เวลา 13.30 – 14.30 น. – ชิมชมกระท้อนหวานของชาวในบาง ชมการสาธิตการห่อกระท้อนตามแบบฉบับชาวบ้าน

เวลา 14.30 – 16.00 น. – ชมปลาเสือพ่นน้ำอันน่ามหัศจรรย์

เวลา 16.30 – 17.30 น.  – รับประทานอาหารเย็นบ้านโฮมสเตย์

เวลา 17.30 – 19.30 น. – ล่องเรือชมหิ่งห้อยยามค่ำคืน ชมการตกกุ้งแม่น้ำ ภูมิปัญญาของชาวบ้าน

เวลา 19.30 .                – เข้าพักที่พักบ้านโฮมสเตย์

** หมายเห  ตุ  โปรแกรมอาจมีการเปลี่ยนแปลงตามความเหมาะสม

ชิมชมกระท้อนจะมีตามฤดูการของกระท้อน คือช่วงเดือน มีนาคม – พฤษภาคม  ของทุกปี

โปรแกรมที่ 2 : 2 วัน 1 คืน 

วันที่  1

เวลา 07.30 – 08.30 น.    รับที่สนามบิน/บขส/สถานีรถไฟ  เก็บของเข้าบ้านพักโฮมสเตย์ รับประทานอาหารเช้าที่บ้านพัก

เวลา 08.30 -09.00 น.  – นั่งรถจากบ้านพักไปไหว้พระ ณ วัดบุญบันเทิง ชมต้นไทรเก็บกระดูก

เวลา 09.00 – 11.30 น.  – ชมการสาธิตการฝึกลิงเพื่อขึ้นมะพร้าวของศูนย์ฝึกลิงบ้านคลองน้อย

เวลา 11.30 -12.30 น.   – ชิมชมกระท้อนหวานของชาวในบาง ชมการสาธิตการห่อกระท้อน

เวลา 12.30 – 13.30 น.  – ทานอาหารที่ อบต.คลองน้อย

เวลา 13.30 – 14.30 น.  – ชมปลาเสือพ่นน้ำอันน่ามหัศจรรย์

เวลา 14.30 – 16.00 น.   – ชมการทำคันเบ็ดตกกุ้ง

เวลา 16.30 – 17.30 น.  – รับประทานอาหารเย็นบ้านโฮมสเตย์

เวลา 17.30 – 19.30 น. – ล่องเรือชมหิ่งห้อยยามค่ำคืน ชมการตกกุ้งแม่น้ำ ภูมิปัญญาของชาวบ้าน

เวลา 19.30 .                – เข้าที่พักบ้านโฮมสเตย์

วันที่ 2

เวลา 07.30 – 08.30 น.  – รับประท่านอาหารเช้าที่บ้านพักโฮมสเตย์

เวลา 08.30 – 9.30 น.    – นั่งรถไปชมอู่ต่อเรือทีมีมานานคู่ชาวคลองน้อย

เวลา 09.30 –  12.00 น. – นั่งรถต่อไปชมผลิตภัณฑ์จากต้นจาก และชมการสาธิตและร่วมทำขนมจากจากชาวบ้าน  พร้อมรับประทานอาหารกลางวัน ชมผลิตภัณฑ์กะลามะพร้าว

13.00 น.   เดินทางกลับบ้านโดยสวัสดิภาพ

. . . . .

** หมายเหตุ   โปรแกรมอาจมีการเปลี่ยนแปลงตามความเหมาะสม

ชิมชมกระท้อนจะมีตามฤดูการของกระท้อน คือช่วงเดือน มีนาคม – พฤษภาคม  ของทุกปี

ช่วงเวลาการท่องเที่ยว : กรกฏาคม ถึง กุมภาพันธ์ ของทุกปี