แม่ละนา

ชุมชนบ้านแม่ละนา ม. 1 ต.ปางมะผ้า จ.แม่ฮ่องสอน

บ้านแม่ละนาน เป็นหมู่บ้านชาวไทใหญ่ (ไต) เดิมทีชาวบ้านแม่ละนาอพยพมาจากประเทศพม่านานกว่า 200 ปีมาแล้ว บ้านแม่ละนา เดิมชื่อแม่ลัดนา เนื่องจากมีแม่น้ำไหลผ่านทุ่งนา และหมู่บ้าน  ต่อมามีการออกเสียงเพี้ยนจนกลายเป็นแม่ละนา คนในชุมชนเล่าว่าในสมัยก่อนบริเวณที่ตั้งหมู่บ้านเป็นป่าที่อุดมสมบูรณ์และมีสัตว์ป่าชุกชุม อาทิ เสือ กวาง หมูป่า ช้างป่า วัวแดง  และสัตว์อื่น ๆ นอกจากนี้ยังเป็นพื้นที่ ๆ มีน้ำเหมาะสมในการตั้งที่อยู่อาศัยและทำการเกษตร ประชากรในหมู่บ้านแม่ละนาส่วนมากพูดภาษาและแต่งกายแบบไทใหญ่ นับถือศาสนาพุทธมาแต่ครั้งอดีต เมื่อตั้งหมู่บ้านก็มีการสร้างวัดแม่ละนา

ความพิเศษของชุมชน : 

  1. เอกลักษณ์ วัฒนธรรม / ภูมิปัญญาท้องถิ่นของคนไทใหญ่ (วัฒนธรรม 12 เดือน)
  2. พื้นที่ป่า ได้แก่ พื้นที่อนุรักษ์ป่าต้นน้ำ พื้นที่ป่าใช้สอย พื้นที่ป่าอนุรักษ์ พื้นที่เลี้ยงสัตว์
  3. ถ้ำแม่ละนา มีความยาว 12 กิโลเมตร สูง 10 เมตร กว้าง 20 เมตร เป็นถ้ำที่มีน้ำไหลผ่าน ภายในถ้ำมีน้ำตก เขียดแลว ปลาไม่มีตา หอยทาก หอยจิ๋ว ปลามุง วังค้างคาว หินงอกหินย้อย ม่านหิน มุกหิน เสาหิน เป็นสิ่งอลังการตากับผู้พบเห็น แต่ทั้งนี้ นักท่องเที่ยวเข้าชมได้เฉพาะในช่วงเดือนมกราคม – มิถุนายน เท่านั้น
  4. ถ้ำปะการัง มีความยาว 600 เมตร ภายในถ้ำมีหินงอกหินย้อย หินไขมุก
  5. ถ้ำเพชร มีความยาว 500 เมตร กว้าง 5 เมตร สูง 6 เมตร ภายในถ้ำมี หินม่าน หินไข่มุก เกิดจากธรรมชาติที่ยังคงอุดมสมบูรณ์ ในยามที่แสงไฟตกระทบ จะเกิดแสงสะท้อนระยิบระยับเป็นที่ประทับใจของผู้พบเห็น
  6. ถ้ำหินไข่มุก  มีความยาว 300 เมตร กว้าง 10 เมตร สูง 15 เมตร มีหินงอกหินย้อยและหินไข่มุก

โปรแกรมการท่องเที่ยว

  1. รายการเที่ยวถ้ำ เที่ยวถ้ำแห้ง ได้แก่ ถ้ำปะการัง  ถ้ำเพชร ถ้ำข้าวแตก และถ้ำไข่มุก เที่ยวถ้ำเปียก  ได้แก่ ถ้ำแม่ละนา สามารถเดินทางจากปากถ้ำ ถึงบริเวณน้ำตก และอ่างอาบน้ำ แล้วเดินทางกลับ  หรือจะเดินทางต่อไปออกอีกด้านหนึ่งของถ้ำ  แต่ผู้ที่เดินจะต้องมีร่างกายแข็งแรงหรือมีประสบการณ์ในการเดินถ้ำ
  2. รายการเที่ยวป่า เส้นทางป่าชุมชน ดูสมุนไพร กล้วยไม้รองเท้านารี ดูนก เส้นทางต้นน้ำปางตอง : ดูเฟิร์น ตกปลา ชมกล้วยไม้ ดูนก ดูรอยเท้าหมูป่า และพืชพรรณต่าง ๆ และ เส้นทางกองไม้ฮุง เพื่อชมกล้วยไม้เอื้องแซะ ดูนก ชมทิวทัศน์ และดูรอยเท้าสัตว์
  3. รายการเที่ยวภายในหมู่บ้าน ชมวิถีชีวิตความเป็นอยู่ชาวไทใหญ่ ไหว้พระปางปอง ชมการตีมีด อบสมุนไพร นวดแผนไต ชมการแสดงรำนก รำโต ทำปุ๋ยหมักชีวภาพ แปลงผัก

ปฏิทินการท่องเที่ยว     

  • มกราคม            เลี้ยงศาลเจ้า ทำบุญบ้าน
  • กุมภาพันธ์        ประเพณีข้าวยาคู หรือข้าวเหนียวแดง
  • มีนาคม             ปะเพณีปอยส่างลอง
  • เมษายน            ประเพณีสงกรานต์ ข้าวมูลห่อ รดน้ำดำหัว และเล่นสะบ้า
  • พฤษภาคม        ประเพณีปอยก่อเจดีย์ทราย ปอยหางน้ำ (ทำบ้องไฟ)
  • มิถุนายน           ประเพณีเลี้ยงศาลเจ้า เลี้ยงผีต้นน้ำ
  • กรกฎาคม         เข้าพรรษา
  • สิงหาคม           เข้าพรรษา ผู้เฒ่าจำศีล และทำบุญทุกวันพระ
  • กันยายน           ปอยต่างซอมต่อหลวง (ถวายข้าวมธุปายาตรแก่ผู้เฒ่าจำศีล)
  • ตุลาคม             ประเพณีออกพรรษา หรือจองพาลา
  • พฤศจิกายน      ประเพณีดับไฟเทียน ทอดกฐิน ทอดผ้าป่า
  • ธันวาคม                ประเพณีทอดกฐิน ทอดผ้าป่า งานรื่นเริง เช่น รำนก รำโต

***หมายเหตุ  ถ้ำแม่ละนา ชมได้ตั้งแต่ เดือน พฤศจิกายน-พฤษภาคม เท่านั้น



รายการทั่วถิ่นแดนไทย – แม่ละนา ตอนที่ 1

รายการทั่วถิ่นแดนไทย – แม่ละนา ตอนที่ 2

รายการทั่วถิ่นแดนไทย – แม่ละนา ตอนที่ 3